قوانین تخته نرد؛ آموزش از صفر تا مارس

در تخته نرد هر بازیکن ۱۵ مهره دارد و با ریختن دو تاس آن‌ها را دور صفحه حرکت می‌دهد تا همه را به خانه خودش برساند و از صفحه خارج کند. اولین کسی که همه مهره‌هایش را خارج کند برنده است.

قوانین تخته نرد؛ آموزش از صفر تا مارس

صفحه و چیدن مهره‌ها

صفحه ۲۴ خانه دارد که در چهار ربع شش‌تایی چیده شده‌اند. هر بازیکن ۱۵ مهره دارد که در شروع این‌طور چیده می‌شوند (از دید خودش، خانه ۱ نزدیک‌ترین خانه به خروج است): دو مهره روی خانه ۲۴، پنج مهره روی ۱۳، سه مهره روی ۸ و پنج مهره روی ۶. دو بازیکن در جهت مخالف هم حرکت می‌کنند.

حرکت با تاس

  • هر نوبت دو تاس می‌ریزید و دو مهره (یا یک مهره دو بار) را به اندازه عدد هر تاس جلو می‌برید.
  • جفت (مثلاً ۴ و ۴) یعنی چهار حرکت به آن اندازه.
  • روی خانه‌ای که دو مهره یا بیشتر از حریف دارد نمی‌شود فرود آمد.
  • اگر فقط یکی از دو عدد قابل بازی است، باید همان را بازی کنید؛ اگر هیچ‌کدام نیست نوبت می‌سوزد.

زدن مهره و وارد کردن دوباره

مهره تنها روی یک خانه را «لخت» می‌گویند. اگر حریف دقیقاً روی آن فرود بیاید، مهره زده می‌شود و روی وسط صفحه می‌رود. تا وقتی آن مهره را از خانه حریف دوباره وارد نکرده‌اید، حق ندارید مهره دیگری را حرکت دهید.

خارج کردن مهره‌ها و برد

وقتی هر ۱۵ مهره‌تان در شش خانه آخر (خانه خودتان) رسید، می‌توانید با تاس آن‌ها را از صفحه خارج کنید. اولین کسی که همه را خارج کند می‌برد. اگر وقتی برنده شدید حریف هنوز هیچ مهره‌ای خارج نکرده باشد، «مارس» شده و برد دو امتیازی است. در قانون بین‌المللی اگر حریف علاوه بر این مهره‌ای روی وسط صفحه یا در خانه شما داشته باشد، برد سه امتیازی (بک‌گمون) است.

احتمال زدن مهره در هر فاصله

یکی از مهم‌ترین چیزهایی که بازیکن‌های قوی حفظ هستند: اگر مهره شما در فاصله مشخصی از مهره حریف لخت بماند، حریف با چند حالت از ۳۶ حالت تاس آن را می‌زند (بدون در نظر گرفتن خانه‌های بسته بین راه):

فاصلهحالت‌های زدن از ۳۶احتمال
۱۱۱۳۰.۶٪
۲۱۲۳۳.۳٪
۳۱۴۳۸.۹٪
۴۱۵۴۱.۷٪
۵۱۵۴۱.۷٪
۶۱۷۴۷.۲٪
۷۶۱۶.۷٪
۸۶۱۶.۷٪
۹۵۱۳.۹٪
۱۰۳۸.۳٪
۱۱۲۵.۶٪
۱۲۳۸.۳٪

نتیجه کاربردی: مهره لخت در فاصله ۷ یا بیشتر خیلی امن‌تر از فاصله ۱ تا ۶ است. بیشترین خطر در فاصله ۶ است. احتمال آمدن جفت در هر ریختن ۱ از ۶ (۱۶.۷٪) است و احتمال اینکه حداقل یکی از دو تاس عدد مشخصی (مثلاً ۶) بیاید ۱۱ از ۳۶ (۳۰.۶٪).

تخته نرد ایرانی و مدرن

قانون‌های پایه همه‌جا یکی است. در بازی‌های بین‌المللی و آنلاین معمولاً مکعب دوبل (Doubling Cube) هم هست که بازیکن با آن می‌تواند ارزش بازی را دو برابر پیشنهاد کند؛ در خیلی از بازی‌های سنتی ایرانی از آن استفاده نمی‌شود و بازی را تا تعداد مشخصی برد (مثلاً ۵ یا ۷) ادامه می‌دهند.

پرسش‌های پرتکرار

مارس در تخته نرد یعنی چه؟

یعنی وقتی برنده می‌شوید، حریف هنوز هیچ مهره‌ای خارج نکرده باشد. برد مارس دو امتیاز دارد.

جفت در تخته نرد چند حرکت است؟

چهار حرکت به اندازه عدد تاس؛ مثلاً جفت ۵ یعنی چهار حرکت پنج‌خانه‌ای.

احتمال جفت آوردن در تخته نرد چقدر است؟

در هر ریختن ۱ از ۶، یعنی حدود ۱۶.۷٪.

بیشتر بخوانید

نوشته تیم ضریب‌سنجآخرین بازبینی: ۲۹ مهر ۱۴۰۵

این ابزارها صرفاً برای محاسبات ریاضی و آموزشی هستند. شرط‌بندی ریسک از دست دادن سرمایه دارد و در برخی کشورها، از جمله ایران، غیرقانونی است. قوانین محل زندگی خود را رعایت کنید.